Huquq va qonun ustuvorligi konstitutsiyaviy-huquqiy prinsip sifatida

Ushbu maqola huquq va qonun ustuvorligi masalalari va ularning huquqiy hodisa sifatidagi tushunchalariga bagʻishlangan. Huquq ustuvorligi har qanday demokratik jamiyatning ajralmas qismi boʻlib, huquq ustuvorligi tushunchasi esa barcha mansabdor shaxslardan har bir shaxsga qadr-qimmat, tenglik, odillik va qonun doirasida munosabatda boʻlishini, har kimning har qanday qarorlar ustidan shikoyat qilish imkoniyati mavjudligini, agar bu qarorlar qonunga xilof boʻlsa, mustaqil va xolis sudlarga murojaat qilish huquqini taqozo etadi. Sudning oʻzi adolatli boʻlishi kerak. Shunday qilib, huquq ustuvorligi hokimiyatni amalga oshirish hamda shaxs va davlat oʻrtasidagi munosabatlarga qaratilgan. Muhim tushunchalarni “the rule of law” va “the rule of legislation” oʻrtasidagi, yaʼni huquq ustuvorligi va qonun ustuvorligi oʻrtasidagi farqlarni bilish zarur. Huquq ustuvorligi gʻoyasi shundan iboratki, huquq mamlakatdagi har bir shaxs va institutdan, jumladan, davlatdan ham ustun turishi kerak. Yaʼni shaxslar va hokimiyat tuzilmalari ham huquqqa boʻysunadi. Chunki huquq qadriyat boʻlib, u meʼyoriy hujjatlar yigʻindisiga qaraganda kengroq tushuniladi. Qonun ustuvorligi, aksincha, qonundan (normativ massiv, hujjatlar) tartibga soluvchi vosita sifatida foydalanishni nazarda tutadi. Maqolada, shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi misolida Qonun ustuvorligining mazmuni tahlil qilinadi.