Javobgarlikni yengillashtiruvchi holatlarda qasddan odam oʻldirish tushunchasi, mazmuni va oʻziga xos jihatlari

лв0

Format: Elektron nusxa, Ilmiy maqola Tur: “Yuridik fanlar axborotnomasi - Вестник юридических наук - Review of Law Sciences” ilmiy-amaliy huquqiy jurnali, 2022-yil 4-son Muallif: Hakimov Komil Baxtiyarovich Soha: 12.00.08 - Jinoyat huquqi. Kriminologiya. Jinoyat-ijroiya huquqi Nashriyot: Toshkent davlat yuridik universiteti Chop etilgan sana: 30.12.2022 Davlat: O'zbekiston Tillar: O'zbek Ta'lim bosqichi: Oliy ta'limdan keyingi ta'lim Kalit soʻzlar: affekt | gʻayriqonuniy zoʻrlik | ijtimoiy xavf | ijtimoiy xavflilik darajasi | kuchli ruhiy hayajonlanish | ogʻir haqorat | tajovuz | yengillashtiruvchi holat | More Details Download

Tasnif:

Mazkur maqolada muallif javobgarlikni yengillashtiruvchi holatlarda qasddan odam oʻldirish: tushunchasi, mazmuni va oʻziga xos jihatlarini yoritgan. Mua llifning qayd etishicha, jinoyatni yengillashtiruvchi holatda sodir etilgan deb topishning belgisi sifatida JK 98-, 106-moddalarida kuchli ruhiy hayajonlanish (affekt) holati nazarda tutilgan. Mazkur jinoyat jabrlanuvchining gʻayriqonuniy va axloqqa zid xulq-atvoriga nisbatan javob reaksiyasi sifatida namoyon boʻladi. Aynan jabrlanuvchining gʻayriqonuniy va axloqqa zid xulq-atvori “kechirimli” holat sifatida namoyon boʻladi va jinoyatni ijtimoiy xavflilik darajasi pasayishiga sabab boʻladi. Maqolada Oʻzbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksi shaxsning hayoti va sogʻligʻiga qarshi qaratilgan jinoyatlar toifasida kuchli ruhiy hayajonlanish holatida qasddan odam oʻldirish va qasddan badanga ogʻir yoki oʻrtacha ogʻir shikast yetkazish jinoyatlaring tutgan oʻrni oʻziga xosligi qayd etilgan. Ushbu jinoyatlar yengillashtiruvchi tarkibli jinoyatlar sirasiga kirishini inobatga olib, ularning tarkibi va oʻziga xos jihatlarini har tomonlama tahlil qilish muhim ahamiyat kasb etadi. Mazkur jinoyatlarni yengillashtiruvchi tarkibli jinoyatlar toifasiga kirishiga quyidagi ikki holat asos boʻlib xizmat qiladi: birinchidan, ushbu jinoyatlarda aybdor oʻziga xos ruhiy holatda, yaʼni kuchli ruhiy hayajonlanish (affekt) holatida harakat qiladi, ikkinchidan, jinoyat huquqi va kriminologiya nuqtayi nazaridan javobgarlikni yengillashtiruvchi holat sifatida affekt faktining mavjudligi emas, balki aybdorda affekt holatining asosli ravishda vujudga kelganligi, yaʼni uning vujudga kelishiga bosh omil boʻlib jabrlanuvchining gʻayriqonuniy harakatlari yoki axloqqa zid xulq-atvori xizmat qilishi asoslantirilgan.