Maʼmuriy islohotlar sharoitida oliy taʼlim tashkilotlari faoliyatini maʼmuriy-huquqiy jihatdan tartibga solish: ilmiy-nazariy tahlil

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 4-iyuldagi “Maʼmuriy islohotlar doirasida oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar sohasida davlat boshqaruvini samarali tashkil qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PQ–200-sonli qarorida oliy taʼlim sohasidagi muhim islohotlar nazarda tutilgan. Maqolada ushbu maʼmuriy islohotlar asosida oliy taʼlim tashkilotlari faoliyatini maʼmuriy-huquqiy jihatdan tartibga solish borasidagi muammolar va ularning yechimi ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Shuningdek, oliy taʼlim tashkilotlari faoliyatini maʼmuriy-huquqiy tartibga solishni tavsiflash maqsadida E. Elmurodovning monografik tadqiqot ishida keltirilgan besh model koʻrib chiqiladi. Ilmiy-nazariy tahlillar shuni koʻrsatadiki, Oʻzbekistonda oliy taʼlimning aksariyat masalalari, jumladan, tashkilotni roʻyxatdan oʻtkazish, litsenziyalash, taʼlim mazmuni, akkreditatsiya, nazorat borasida ham davlatning kuchli taʼsiri bor. Shunga muvofiq tarzda xulosa qilish mumkinki, Oʻzbekistonda oliy taʼlimning Frans Van Vyut tavsiflagan “The State control model” deb nomlangan fransuz tajribasiga yaqin maʼmuriy boshqaruvi mavjud. Oliy taʼlim tashkilotlari faoliyatini maʼmuriy-huquqiy jihatdan tartibga solish ularni davlat roʻyxatidan oʻtkazish, nodavlat taʼlim tashkilotlariga litsenziya berilishi, akkreditatsiya va davlat tomonidan nazorat qilish kabi masalalarni oʻz ichiga oladi deb aytish mumkin. Maqolada, shuningdek, hozirgi kunda mamlakatimiz oliy taʼlimidagi mavjud bir qancha muammolar keltirib oʻtiladi. Oʻzbekistonda oliy taʼlim sohasini maʼmuriy-huquqiy jihatdan tartibga solish borasidagi mavjud muammolar yechimi boʻyicha bir qancha taklif-tavsiyalar beriladi.